Bu yazıda9 ana bölüm ⌄
- Kısa cevap: KDV dahil tutardan KDV hariç tutar nasıl bulunur?
- KDV hariç fiyata KDV ekleme formülü
- KDV dahil fiyattan vergi ayırma formülü
- Örnek oranlara göre hazır hesaplama tablosu
- 599,90 TL KDV dahil fiyatın içindeki KDV ne kadar?
- Excel veya Google Sheets ile KDV dahil-hariç hesabı
- İndirim varsa önce hangi tutar hesaplanır?
- KDV tevkifatı ile normal KDV ayırma aynı mı?
- Sık sorulan sorular
Bir ürünün etiketteki fiyatını biliyor ancak KDV hariç tutarını öğrenmek istiyorsanız, vergi oranını toplam tutardan doğrudan çıkarmak yerine doğru bölme işlemini yapmalısınız. Bu rehberde KDV dahil fiyattan matrahı bulmayı, farklı oranlarda örnekleri ve Excel formüllerini adım adım açıklıyoruz. Kendi tutarınızla hızlı sonuç almak için Websodi KDV Hesaplama aracını kullanabilirsiniz.
Kısa cevap: KDV dahil tutardan KDV hariç tutar nasıl bulunur?
KDV hariç tutar = KDV dahil tutar ÷ (1 + KDV oranı / 100). Ardından KDV tutarı = KDV dahil tutar − KDV hariç tutar. Örneğin KDV dahil fiyat 1.200 TL ve uygulanan oran %20 ise matrah 1.200 ÷ 1,20 = 1.000 TL, vergi tutarı 200 TL olur.
Bu hesap bir matematik yöntemidir. Türkiye’de uygulanacak vergi oranı, mal veya hizmetin mevzuattaki sınıflandırmasına ve işlem tarihine göre belirlenir; aşağıdaki yüzdeler örnek hesap içindir.
KDV hariç fiyata KDV ekleme formülü
Elinizde vergi hariç fiyat varsa KDV tutarı = matrah × (oran / 100); KDV dahil fiyat = matrah × (1 + oran / 100) formüllerini kullanın. 2.500 TL matraha örnek %20 oran uygulandığında 500 TL vergi eklenir ve toplam 3.000 TL olur.
KDV dahil fiyattan vergi ayırma formülü
Ters işlemde vergi, KDV dahil tutarın tamamı üzerinden değil, matrah üzerinden hesaplandığı için toplam tutarı oranın kendisiyle çarpmak hatalıdır. Örneğin 3.000 TL dahil tutarın %20’sini almak 600 TL verir; oysa bu örnekte doğru KDV 500 TL’dir. Doğru matrah 3.000 ÷ 1,20 = 2.500 TL, kalan fark 500 TL’dir.
Örnek oranlara göre hazır hesaplama tablosu
| Örnek KDV oranı | KDV dahil tutar | KDV hariç tutar (matrah) | İçindeki KDV |
|---|---|---|---|
| %20 | 1.200 TL | 1.000 TL | 200 TL |
| %10 | 1.650 TL | 1.500 TL | 150 TL |
| %1 | 1.010 TL | 1.000 TL | 10 TL |
Tablodaki tüm örnekler yalnız belirtilen matematiksel oranı kullanır. Geçerli oranı otomatik seçmek yerine vergiye tabi işlem için uygun oranı ayrıca doğrulayın. Çok satırlı bir faturada farklı oranlar varsa her oran grubunu ayrı hesaplayın.
599,90 TL KDV dahil fiyatın içindeki KDV ne kadar?
Örnek olarak %20 oran varsayalım: 599,90 ÷ 1,20 = 499,9166… TL. Kuruşa yuvarlanınca yaklaşık 499,92 TL matrah kalır. 599,90 − 499,92 = 99,98 TL KDV olur. Fatura veya muhasebe yazılımınızın satır bazlı yuvarlama kuralı kuruş seviyesinde fark oluşturabilir.
Excel veya Google Sheets ile KDV dahil-hariç hesabı
A2 hücresinde KDV dahil tutar, B2 hücresinde yüzde cinsinden oran (örneğin 20) varsa KDV hariç bedel için =A2/(1+B2/100), KDV tutarı için =A2-A2/(1+B2/100) formüllerini kullanın. Örnekte oran hücresine % işaretiyle 20% giriyorsanız B2/100 yerine doğrudan B2 kullanmanız gerekir.
İndirim varsa önce hangi tutar hesaplanır?
Kampanya fiyatı, iskonto ve faturanın oluşturulma şekline göre KDV matrahı değişebilir. Basit ve öğretici örnekte 1.000 TL KDV hariç ürün fiyatına %10 indirim uygulanırsa yeni matrah 900 TL olur; örnek %20 KDV ile toplam 1.080 TL’dir. Ancak gerçek faturalarda iskonto, vade farkı ve diğer kalemler için ilgili mevzuat ve belge düzeni esas alınmalıdır. İndirim matematiğini İndirim Hesaplama aracıyla ayrıca kontrol edebilirsiniz.
KDV tevkifatı ile normal KDV ayırma aynı mı?
Hayır. KDV tevkifatında hesaplanan verginin belirli bölümü alıcı tarafından sorumlu sıfatıyla beyan edilir; satıcıya ödenecek tutar buna göre etkilenir. Normal KDV dahil-hariç işlemi yalnız matrah ve vergi tutarını bulur. İşleminize uygulanacak tevkifat kesrini biliyorsanız KDV Tevkifatı Hesaplama aracına bakın.
Sık sorulan sorular
KDV dahil tutardan %20 çıkarırsam KDV hariç fiyatı bulur muyum?
Hayır. Örnek %20 KDV için dahil tutarı 1,20’ye bölmek gerekir. Dahil fiyatın %20’sini çıkarmak matrahı olduğundan düşük hesaplar.
KDV dahil 1.200 TL’nin içindeki %20 KDV kaç TL’dir?
1.200 TL ÷ 1,20 = 1.000 TL matrah; 1.200 − 1.000 = 200 TL KDV.
KDV oranı her ürün için aynı mı?
Hayır. İşlemin türü, mal veya hizmet sınıfı ve geçerli düzenlemeler oranı belirler. Vergi uyumluluğu gerektiren durumlarda Gelir İdaresi Başkanlığı duyuruları ve güncel mevzuatı kontrol edin.
Sonucu formül kullanmadan kontrol etmek için KDV Hesaplama Aracı sayfasına dönün. Bu sayfadaki örnekler muhasebe, mali müşavirlik veya vergi danışmanlığının yerine geçmez.